ADHD360: Σχεδιάζοντας ένα σύστημα πληροφοριών για τη διάγνωση συμπτωμάτων και βελτίωση της Διαταραχής Έλλειψης Προσοχής και Υπερκινητικότητας

Εισαγωγή

Η Διαταραχή Έλλειψης Προσοχής και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠ-Υ) είναι μια από τις πιο συχνές διαταραχές κατά την παιδική ηλικία [1]. Η ΔΕΠ-Υ χαρακτηρίζεται από επίμονα συμπτώματα απροσεξίας και/ή παρορμητικότητας και υπερκινητικότητα για τουλάχιστον έξι μήνες σε δύο ή περισσότερα περιβάλλοντα που επηρεάζουν αρνητικά την ανάπτυξη και λειτουργικότητα του ατόμου [2]. Η διάγνωση είναι μια πολυπαραμετρική αλλά όχι τυποποιημένη διαδικασία, ενώ διαφορετικές προσεγγίσεις θεραπείας αξιολογούνται συνήθως μέσω συστηματικής παρακολούθησης [3]. Η συστηματική παρακολούθηση της παιδικής συμπεριφοράς παρέχει πολύτιμες πληροφορίες, αλλά είναι συχνά μεροληπτική λόγω υποκειμενικότητας.

Ο κύριος στόχος του έργου ADHD360 είναι η ανάπτυξη μιας νέας, ολοκληρωμένης πλατφόρμας βασισμένης σε ένα σοβαρό παιχνίδι (serious game), το οποίο στοχεύει αρχικά στη διάγνωση της διαταραχής. Μετά την ταυτοποίηση των βασικών συμπτωμάτων που διαφοροποιούν μια περίπτωση παιδιού με ΔΕΠ-Υ από μια περίπτωση παιδιού χωρίς ΔΕΠ-Υ, χρησιμοποιώντας μεθόδους μηχανικής μάθησης (Machine Learning), η πλατφόρμα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τον σχεδιασμό παρεμβατικής στρατηγικής. Σε αυτό το στάδιο, το ADHD360 θα παράσχει επίσης εργαλεία μέτρησης της αποτελεσματικότητας της παρέμβασης. Το έργο συγχρηματοδοτείται από πόρους της Ευρωπαϊκή Ένωσης και της Ελλάδας, μέσω του επιχειριασικού προγράμματος “Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα, Καινοτομία” (ΕΠΑνΕΚ), υπό την πρόσκληση “ΕΡΕΥΝΩ – ΔΗΜΙΟΥΡΓΩ – ΚΑΙΝΟΤΟΜΩ” [Τ1ΕΔΚ-01680].

Μέθοδοι

Το πρώτο βήμα είναι ο σχεδιασμός και η υλοποίηση ενός σοβαρού παιχνιδιού για τη διάγνωση της ΔΕΠ-Υ. Πιλοτικές δοκιμές θα εκτελεστούν προκειμένου να δοκιμαστεί η διαγνωστική ακρίβεια της εφαρμογής. Βάσει των αποτελεσμάτων, θα το παραμετροποιήσουμε ανάλογα, καθώς θα το επεκτείνουμε και ως εναλλακτική μέθοδο παρέμβασης. Στις πιλοτικές δοκιμές θα λλάβουν μέρος τουλάχιστον είκοσι (20) παιδιά, ηλικίας από 7 έως 16 ετών. Τα μισά από τα παιδιά/εφήβους που θα προσληφθούν (10) θα είναι διαγνωσμένα/πιστοποιήμένα με ΔΕΠ-Υ από το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, ενώ η ομάδα ελέγχου θα είναι απαλλαγμένη από τη διάγνωση της ΔΕΠ-Υ.

Αρχικά, τα παιδιά και οι έφηβοι που θα λάβουν μέρος, θα αλληλεπιδρούν με την πλατφόρμα σε ένα ζωντανό εργαστήριο (living lab). Σε αυτό το στάδιο, θα συλλεχτούν τα απαιτούμενα δεδομένα προς επεξεργασία χρησιμοποιώντας σύγχρονες μεθόδους μηχανικής μάθησης. Κατά τη διάρκεια του δεύτερου σταδίου των πιλοτικών δοκιμών, οι συμμετέχοντες θα μοιραστούν ανά την ένταση χρήσης της πλατφόρμας (2 φορές/εβδομάδα και 4 φορές/εβδομάδα). Ο μέσος χρόνος αλλιλεπίδρασης του κάθε ατόμου με την πλατφόρμα θα είναι μεταξύ 30 και 45 λεπτών, για δέκα (10) εβδομάδες συνολικά.

Ορόσημα έργου

Κατά τη διάρκεια του πρώτου σταδίου του έργου, καθορίστηκαν συγκεκριμένες διαγνωστικές συμπεριφορές ατόμων με ΔΕΠ-Υ, με βάση το εγχειρίδιο DSM-V, μαζί με νευροψυχολογικά εργαλεία που θα μπορούσαν να μεταφερθούν σε σοβαρά παιχνίδια που εκπαιδεύουν μια συγκεκριμένη συμπεριφορά ΔΕΠ-Υ. Επιπλέον, οι συμπεριφορές ΔΕΠ-Υ και τα νευροψυχολογικά εργαλεία συνδυάστηκαν με μίνι-παιχνίδια που ενσωματώθηκαν στο σοβαρό παιχνίδι. Στη συνέχεια, ο σοβαρός σχεδιασμός των παιχνιδιών θα βασίζεται σε συγκεκριμένη μηχανική παιχνιδιών. Η μηχανική του παιχνιδιού θα χρησιμοποιηθεί για τη συλλογή δεδομένων σχετικά με τον τρόπο παιχνιδιού (gameplay) του χρήστη, τις ενέργειες και τη συμπεριφορά του. Ο βασικός τρόπος παιχνιδιού θα μπορούσε εύκολα να προσαρμοστεί, καθώς και τα επιφανειακά στοιχεία του παιχνίδι. Έτσι, η ανάγκη για επανασχεδιασμό μειώνεται σημαντικά, ενώ ταυτόχρονα διατηρούμε μια δυναμική δυσκολία παιχνιδιού που εξισορροπείται από τα επίπεδα του παιχνιδιού.

Μελλοντικές προοπτικές

Ο καθορισμός των διαδικασιών του πρωτοκόλλου και η υποβολή των αποτελεσμάτων στην Επιτροπή Βιοηθικής της Ιατρικής Σχολής (ΑΠΘ) αποτελεί στόχο προτεραιότητας. Στη συνέχεια, κρίνεται απαραίτητο να εκτελεστεί το αρχικό μέρος των πιλοτικών δοκιμών χρησιμοποιώντας την πρώτη σταθερή έκδοση του τελικού προϊόντος, προκειμένου να εκτιμηθεί η ικανότητα της πλατφόρμας να διακρίνει περιπτώσεις ατόμων με ΔΕΠ-Υ από άτομα χωρίς ΔΕΠ-Υ.

Αναφορές

[1] T. E. Wilens and T. J. Spencer, “Understanding AttentionDeficit/Hyperactivity Disorder from Childhood to Adulthood,” Postgrad. Med., vol. 122, no. 5, pp. 97–109, Sep. 2010.
[2] American Psychiatric Association, The Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (5th ed.), 5th ed. Arlington, VA: American Psychiatric Publishing, 2013.
[3] C. T. Gualtieri and L. G. Johnson, “ADHD: Is Objective Diagnosis Possible?,” Psychiatry (Edgmont)., vol. 2, no. 11, pp. 44–53, Nov. 2005.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

Κύλιση προς τα επάνω